ลมหายใจมีกลิ่น (กลิ่นปาก): คู่มือฉบับเต็ม เช็กอาการ สาเหตุ วิธีรักษา

ลมหายใจมีกลิ่นเหม็น เกิดจากอะไร

อาการลมหายใจมีกลิ่นเหม็นมักเกิดจากแบคทีเรียในช่องปากที่สะสมจากคราบพลัค เศษอาหาร หรือเหงือกอักเสบ หากไม่ได้ดูแลอย่างเหมาะสม กลิ่นอาจลุกลามและเรื้อรังได้ รวมถึงสาเหตุจากภาวะปากแห้ง การหายใจทางปาก หรือโรคภายใน เช่น ไซนัสอักเสบและกรดไหลย้อน

คณะทันตแพทยศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ระบุว่าประมาณ 80 ถึง 90% ของกลิ่นปากมีสาเหตุจากในช่องปาก มากกว่าจากกระเพาะอาหารหรืออวัยวะอื่น

สรุปสั้น ๆ

• สาเหตุที่พบบ่อยที่สุด: แบคทีเรียในช่องปาก โดยเฉพาะที่โคนลิ้น ซอกฟัน และขอบเหงือก
• สิ่งแรกที่ควรทำ: แปรงฟัน ทำความสะอาดซอกฟัน และทำความสะอาดลิ้นทุกวัน
• ควรพบทันตแพทย์: ถ้ากลิ่นไม่หายหลังดูแลเองได้ไม่กี่สัปดาห์
• ควรพบแพทย์: ถ้าช่องปากปกติแต่ยังมีกลิ่น หรือมีอาการอื่นร่วมด้วย

ลมหายใจเหม็น และกลิ่นปาก ปัญหาที่มากกว่าความมั่นใจ

อาการ “ลมหายใจมีกลิ่น” หรือ “กลิ่นปาก” เป็นปัญหาที่ส่งผลต่อความมั่นใจ และความสัมพันธ์ระหว่างบุคคล หลายคนอาจไม่รู้ตัวว่ามีกลิ่นปาก และปล่อยให้อาการเรื้อรัง

คำว่าลมหายใจเหม็น กลิ่นปาก และปากเหม็น หมายถึงปัญหาเดียวกัน บางครั้งเป็นแค่ชั่วคราว เช่น หลังตื่นนอนหรือหลังกินกระเทียม หัวหอม บางครั้งเป็นต่อเนื่อง ซึ่งมักมาจากฟันผุ เหงือกอักเสบ คราบแบคทีเรียบนลิ้น หรือไซนัสอักเสบที่ส่งกลิ่นผ่านคอ

บทความนี้เป็นข้อมูลความรู้ The Smile Bar เป็นสตูดิโอฟอกสีฟัน ไม่ได้รักษากลิ่นปาก

เมื่อเริ่มรู้สึกว่ามีอะไรผิดปกติในช่องปาก แนะนำให้พบทันตแพทย์เพื่อขอคำปรึกษา

เช็กอาการ: รู้ได้อย่างไรว่าลมหายใจมีกลิ่น

• ถามคนใกล้ชิดที่ไว้ใจ เป็นวิธีที่เชื่อถือได้ที่สุด
• ดมไหมขัดฟัน หลังใช้กับฟันกราม
• ส่องดูโคนลิ้น ว่ามีฝ้าขาวหนาหรือไม่

การเอามือป้องปากแล้วดมลมหายใจตัวเองบอกได้ไม่แม่น เพราะเรามักชินกับกลิ่นของตัวเอง

ลมหายใจมีกลิ่น เกิดจากอะไรได้บ้าง

สาเหตุของลมหายใจเหม็นมีหลากหลาย ไม่ได้จำกัดเฉพาะเรื่องของฟันเท่านั้น แต่ยังอาจเป็นสัญญาณเตือนของโรคภายในที่ควรใส่ใจ

• คราบแบคทีเรียจากการแปรงฟันไม่สะอาด
• ฟันผุหรือเหงือกอักเสบเรื้อรัง
• ปากแห้งจากการดื่มน้ำน้อยหรือการใช้ยา
• อาหารกลิ่นแรง เช่น กระเทียม หัวหอม
• โรคเบาหวาน ที่มีผลต่อระบบเผาผลาญ
• ไซนัสอักเสบ ที่ทำให้มีหนองหรือกลิ่นไหลลงคอ
• ฝ้าขาวบนลิ้น โดยเฉพาะที่โคนลิ้น
• หินปูนที่สะสมรอบตัวฟัน
• ฟันปลอม รีเทนเนอร์ หรือเครื่องมือจัดฟันที่ทำความสะอาดไม่ทั่วถึง
• ต่อมทอนซิลและกรดไหลย้อน

ตารางนี้ช่วยให้สังเกตตัวเองได้เบื้องต้น ไม่ได้ใช้วินิจฉัยโรค

ลมหายใจเหม็นเน่า กลิ่นเหมือนแก๊ส บอกอะไรได้บ้าง

• กลิ่นเหม็นเน่ามักมาจากเศษอาหารที่ค้าง เหงือกอักเสบ หรือฟันผุ
• กลิ่นจากคออาจมาจากเศษอาหารในร่องต่อมทอนซิล
• ลักษณะของกลิ่นอย่างเดียวบอกสาเหตุไม่ได้แน่ชัด ต้องให้ทันตแพทย์หรือแพทย์ตรวจ

จะรู้ได้อย่างไรว่าควรพบหมอฟัน

หากคุณรู้สึกว่าลมหายใจไม่สดชื่นแม้เพิ่งแปรงฟัน หรือมีคนรอบตัวเริ่มสังเกต ควรตรวจดูสิ่งต่อไปนี้

• ลมหายใจมีกลิ่นแรงเรื้อรัง
• ฟันผุ เหงือกบวม หรือมีเลือดออกง่าย
• ปากแห้งตลอดวัน
• มีความรู้สึกเจ็บคอเรื้อรัง หรือไซนัสอักเสบซ้ำ

หน่วยงานสาธารณสุขของอังกฤษ (NHS) แนะนำให้พบทันตแพทย์ถ้ากลิ่นไม่หายหลังดูแลเองได้ไม่กี่สัปดาห์

การไปพบทันตแพทย์จะช่วยให้สามารถหาสาเหตุของกลิ่นปากได้แม่นยำกว่า

สัญญาณเตือนที่ควรพบแพทย์โดยไม่รอ

• ลมหายใจมีกลิ่นคล้ายผลไม้ในผู้ที่เป็นเบาหวาน
• แผลในปากที่ไม่หายภายใน 2 สัปดาห์
• กลืนลำบาก หรือน้ำหนักลดโดยไม่ทราบสาเหตุ
• มีไข้ร่วมกับเจ็บคอหรือปวดบริเวณใบหน้า

เทคนิคดูแลลมหายใจหอมสดชื่นด้วยตัวเอง

การป้องกันและลดกลิ่นปากสามารถเริ่มต้นที่บ้านได้ง่ายๆ

1. แปรงฟันวันละ 2 ครั้ง และใช้ไหมขัดฟันเป็นประจำ
2. ทำความสะอาดลิ้นด้วยที่ขูดลิ้น
3. เปลี่ยนแปรงสีฟันทุก 3 เดือน
4. หลีกเลี่ยงอาหารที่มีกลิ่นแรง เช่น กระเทียม หัวหอม
5. ดื่มน้ำบ่อยๆ เพื่อหลีกเลี่ยงภาวะปากแห้ง
6. หลีกเลี่ยงการสูบบุหรี่หรือดื่มแอลกอฮอล์
7. ทำความสะอาดซอกฟันด้วยไหมขัดฟันหรือแปรงซอกฟันทุกวัน
8. ล้างฟันปลอม รีเทนเนอร์ ทุกวัน และถอดฟันปลอมก่อนนอน
9. เคี้ยวหมากฝรั่งไม่มีน้ำตาลเพื่อกระตุ้นน้ำลาย

วิธีเหล่านี้ช่วยได้เมื่อสาเหตุอยู่ในช่องปาก งานทบทวนของ Cochrane พบว่ายังไม่มีหลักฐานเพียงพอว่าวิธีใดได้ผลดีกว่าวิธีอื่น

น้ำยาบ้วนปากช่วยดับกลิ่นปากได้แค่ไหน

ช่วยได้ชั่วคราว และใช้แทนการแปรงฟันไม่ได้ สมาคมทันตแพทย์อเมริกันระบุว่าน้ำยาบ้วนปากเป็นเพียงวิธีแก้ชั่วคราว ถ้ากลบกลิ่นไว้นาน อาจทำให้มองข้ามสาเหตุที่แท้จริง ดูการเปรียบเทียบได้ที่น้ำยาบ้วนปาก ยี่ห้อไหนดี

ลมหายใจมีกลิ่นเหม็น วิธีรักษาตามสาเหตุ: ใครดูแลเรื่องอะไร

เริ่มที่ทันตแพทย์ก่อน ถ้าช่องปากปกติ ทันตแพทย์จะแนะนำให้พบแพทย์ต่อ

หมั่นสังเกตกลิ่นลมหายใจ เพื่อแก้ไขอย่างรวดเร็วก่อนปัญหาลุกลาม

บรรยากาศในกรุงเทพอาจทำให้ลมหายใจมีกลิ่นรุนแรงขึ้น

ในสภาพอากาศร้อนชื้นอย่างในกรุงเทพฯ ร่างกายมักสูญเสียน้ำง่ายกว่าปกติ ทำให้เกิดภาวะปากแห้ง ซึ่งถือเป็นหนึ่งในสาเหตุหลักของลมหายใจมีกลิ่น เพราะน้ำลายน้อยเกินไปจะไม่ช่วยชะล้างคราบแบคทีเรียและเศษอาหาร ทำให้กลิ่นไม่พึงประสงค์สะสมได้

สิ่งที่ทำให้ปากแห้งได้อีก

• ดื่มน้ำน้อย หรืออยู่ในห้องแอร์ทั้งวัน
• ยาหลายชนิดที่ทำให้น้ำลายลดลง
• การนอนหลับ ซึ่งน้ำลายออกน้อย กลิ่นปากจึงแรงหลังตื่นนอน
• ความเครียด

การดื่มน้ำมากขึ้น รวมถึงหลีกเลี่ยงแอลกอฮอล์ สามารถช่วยบรรเทาอาการนี้ได้

ปัญหาสุขภาพอาจส่งผลต่อกลิ่นปากได้

การหายใจทางปาก & ปัญหาระบบทางเดินหายใจ

หากคุณหายใจผ่านปากโดยเฉพาะในช่วงกลางคืน น้ำลายจะระเหยเร็วขึ้น แบคทีเรียและกลิ่นปากจึงสะสมได้ง่ายขึ้น นอกจากนี้โรคไซนัสอักเสบ ยังสามารถสร้างกลิ่นไม่พึงประสงค์ที่ส่งไปยังลมหายใจผ่านคอได้ด้วย เพราะน้ำมูกไหลลงคอทางด้านหลังโพรงจมูก

หากมีอาการเจ็บคอเรื้อรัง หรือไซนัสอักเสบบ่อย การเข้ารับการตรวจอาจช่วยระบุสาเหตุได้ชัดเจน

มีกลิ่นเหม็นในคอ: ต่อมทอนซิลและนิ่วทอนซิล

เศษอาหารอาจติดอยู่ตามร่องของต่อมทอนซิล และจับตัวเป็นก้อนเล็ก ๆ สีขาวเหลืองที่มีกลิ่นแรง

• อาจรู้สึกเหมือนมีอะไรติดคอ
• อย่าใช้ของแข็งแคะออกเอง
• ถ้าเป็นซ้ำบ่อย ควรพบแพทย์หู คอ จมูก

คราบจุลินทรีย์บนลิ้น สิ่งสำคัญไม่ควรละเลย

การทำความสะอาดลิ้นเป็นสิ่งสำคัญ เพราะคราบขาวบริเวณหลังลิ้นเป็นแหล่งสะสมแบคทีเรีย และอาจทำให้กลิ่นปากแรง Rama Channel ของโรงพยาบาลรามาธิบดีระบุว่าสาเหตุที่พบบ่อยที่สุดของกลิ่นปากคือฝ้าขาวบนลิ้น โดยเฉพาะที่โคนลิ้นด้านใน

ทำความสะอาดลิ้นเบา ๆ วันละครั้ง ด้วยที่ขูดลิ้นหรือแปรงสีฟัน

หินปูน เหงือกอักเสบ กับกลิ่นปาก

หินปูนรอบตัวฟันเป็นแหล่งสะสมเชื้อโรค เหงือกที่อักเสบและไม่ได้รักษาอาจลุกลามเป็นโรคปริทันต์ ซึ่งมีกลิ่นรุนแรงขึ้น หินปูนต้องให้ทันตแพทย์ขูดออกเท่านั้น อ่านเพิ่มเรื่องคราบพลัคและหินปูน และอาการปวดเหงือก

สาเหตุภายในที่ควรสังเกต ไม่ได้เกิดจากช่องปากเสมอไป

ผู้ป่วยบางรายมีลมหายใจมีกลิ่น “จากภายใน” หรือที่หลายคนเรียกว่าลมหายใจเหม็นจากข้างใน เช่น จากระบบทางเดินอาหาร หรือการเกิดกรดไหลย้อน (GERD) หากหลังดูแลช่องปากแล้วกลิ่นยังไม่หาย ควรปรึกษาแพทย์เพื่อตรวจหาสาเหตุอื่น

กลิ่นปากจากกระเพาะและกรดไหลย้อน

เกิดได้ แต่ไม่ใช่สาเหตุหลัก คณะทันตแพทยศาสตร์ จุฬาฯ แนะนำว่าถ้ามีกลิ่นปากอย่างเดียว โดยไม่มีอาการทางระบบทางเดินอาหารเลย ควรเริ่มตรวจหาสาเหตุในช่องปากก่อน

คนใกล้ตัวลมหายใจเหม็น บอกอย่างไรดี

• บอกเป็นการส่วนตัว
• พูดด้วยความห่วงใย ไม่ตำหนิ
• ชวนไปตรวจฟันด้วยกัน

ขูดหินปูนพร้อมฟอกสีฟันที่ The Smile Bar สยาม

The Smile Bar เป็นสตูดิโอฟอกสีฟัน ไม่ได้รักษากลิ่นปาก หากมีกลิ่นปากเรื้อรัง ควรพบทันตแพทย์ที่คลินิกทันตกรรม

สำหรับผู้ที่มาฟอกสีฟัน เรามีบริการขูดหินปูน 950 บาท โดยทันตแพทย์ของเรา เฉพาะเมื่อทำคู่กับการฟอกสีฟัน ดูรายละเอียดที่ขูดหินปูนพร้อมฟอกสีฟันที่สยาม หรือจองคิวออนไลน์

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับกลิ่นปาก

ลมหายใจมีกลิ่นเหม็น เกิดจากอะไร

สาเหตุหลักเกิดจากแบคทีเรียที่สะสมในช่องปาก โดยเฉพาะบริเวณลิ้น เหงือก หรือฟันผุ บางครั้งอาจเกี่ยวข้องกับโรคไซนัสอักเสบ หรือภาวะปากแห้งจากการใช้ยาและการหายใจทางปาก หากกลิ่นยังคงอยู่แม้จะดูแลสุขภาพช่องปากดีแล้ว ควรปรึกษาทันตแพทย์เพื่อหาสาเหตุที่แท้จริง

ทําไมลมหายใจถึงมีกลิ่นเหล้า?

กลิ่นแอลกอฮอล์ในลมหายใจเกิดจากการดูดซึมของแอลกอฮอล์เข้าสู่กระแสเลือด และปล่อยออกมาผ่านลมหายใจ นอกจากนี้ แอลกอฮอล์ยังทำให้ปากแห้ง ซึ่งลดการผลิตน้ำลาย และส่งผลให้แบคทีเรียในช่องปากเพิ่มขึ้น จนทำให้กลิ่นรุนแรงขึ้นได้

กลิ่นไซนัสเหมือนอะไร?

กลิ่นจากไซนัสอักเสบมักเป็นกลิ่นเหม็นคล้ายหนอง หรือกลิ่นคาวที่ไหลลงคอ โดยเฉพาะในตอนเช้า สาเหตุมาจากของเหลวหรือหนองที่สะสมในโพรงไซนัสและแพร่กระจายไปยังลมหายใจ หากมีกลิ่นร่วมกับอาการคัดจมูก เจ็บคอ หรือเจ็บหน้าผาก ควรเข้ารับการตรวจ

ลมหายใจมีกลิ่นผลไม้เกิดจากอะไร?

กลิ่นผลไม้หวานในลมหายใจ อาจเป็นสัญญาณของภาวะน้ำตาลในเลือดสูงหรือโรคเบาหวานชนิดรุนแรง โดยเฉพาะเมื่อร่างกายเข้าสู่ภาวะ ketoacidosis ซึ่งเป็นภาวะฉุกเฉินทางการแพทย์ หากพบว่ามีกลิ่นแบบนี้ ควรปรึกษาแพทย์ทันที

แปรงฟันแล้วทำไมลมหายใจยังมีกลิ่น?

อาจยังมีคราบที่ลิ้นหรือซอกฟัน มีหินปูน เหงือกอักเสบ หรือปากแห้ง ถ้าดูแลครบแล้วยังมีกลิ่น ควรพบทันตแพทย์

ตื่นนอนตอนเช้าทำไมปากเหม็น?

เพราะขณะหลับน้ำลายออกน้อย แบคทีเรียจึงสะสมมากขึ้น เป็นเรื่องปกติและมักหายหลังแปรงฟัน

ลมหายใจเหม็น แก้ยังไงให้เร็วที่สุด?

แปรงฟัน ทำความสะอาดลิ้นและซอกฟัน แล้วดื่มน้ำ ช่วยได้ทันทีเมื่อสาเหตุอยู่ในช่องปาก ถ้ากลิ่นกลับมาเรื่อย ๆ ต้องหาสาเหตุ

ขูดหินปูนช่วยลดกลิ่นปากได้ไหม?

ช่วยได้ถ้ากลิ่นมาจากหินปูนและเหงือกอักเสบ เพราะหินปูนเป็นแหล่งสะสมเชื้อโรค ถ้าสาเหตุอยู่ที่อื่น การขูดหินปูนอย่างเดียวไม่พอ

ลมหายใจมีกลิ่นเหมือนแก๊สเกิดจากอะไร?

ส่วนใหญ่มาจากแบคทีเรียในช่องปากที่ย่อยเศษอาหาร ลักษณะของกลิ่นอย่างเดียวบอกสาเหตุไม่ได้แน่ชัด ถ้าเป็นต่อเนื่องควรพบทันตแพทย์